تقابل ها و رابطه ها در تابلوهاي نقاشي
چکیده مقاله: مدت زماني است كه نشانه شناسي تاثيري عميق در علوم انساني گذاشته است. كمتر رشته اي را در اين حوزه مي توان يافت كه از نظريه ي نشانه ها سود نجسته باشد. نشانه شناسي حوزه اي مطالعاتي است كه ممكن است در جستجوي طرحي براي تبيين كار كرد رمز، نشانه و تجلي مادي آن، يعني «متن» باشد. و اگر متن را همچون سيستمي از نشانه ها در نظر بگيريم، آنگاه نظام تابلو را مي توان يكي از نظام هاي نشانه اي دانست. و هدف از اين مقاله نشان دادن معنا در يك تابلو و يا يك متن هنري نيست. بلكه خوانش آن است. در واقع، زماني كه با متن هنري رو به رو مي شويم، آنچه داراي اهميت است، اين نيست كه متن هنري قطعا چه معنايي دارد، بلكه به عنوان خواننده ي متن هنري به دنبال سازو كار معيني، به دنبال مكانيسم توليد معنا در اين متن هستيم يعني اين كه مي خواهيم نشان دهيم كه چگونه اين متن كار مي كند، چگونه اين متن با مخاطبش ارتباط برقرار مي كند، چگونه اين متن سعي مي كند به نشانه هايي كه درونش است مدلول ببخشد. اين نشانه ها چطور كنار هم قرار گرفته اند ؟ ...
تابلو زبان است، زيرا از نشانه شكل گرفته است يعني از دال و مدلول. تابلو زباني است كه با خواننده ي خود سخن مي گويد. وقتي كه در مقابل يك تابلو قرار مي گيريم، در حقيقت، در مقابل زبان قرار گرفته ايم. و به عنوان خواننده سعي داريم تا خوانشي از اين زبان داشته باشيم. بدين منظور بايد رابطه ي بين نشانه ها را مورد بررسي قرار دهيم زيرا نشانه به تنهايي هيچ معنايي ندارد. و مسئله اينجاست : تقابل ها و رابطه ها چه نقشي را در زبان به عهده مي گيرند؟ چگونه از تقابل به رابطه مي رسيم؟ چگونه تقابل در نظام هاي نشانه ي توليد معنا مي كند؟ چگونه طبقه بندي نشانه ها به نظام رابطه اي ختم مي گردد؟ در واقع، هدف اين نوشته نوعي از طبقه بندي كردن دلالت ها ست . و چون دلالت ها را طبقه بندي مي كنيم پس مي توان گفت از اين نظر نشانه شناسي را اعلام مي كنيم. هدف ما به نوعي كشف صور و قوانيني است كه بر ساختار تابلو هاي نقاشي حكمفرماست. و با پيدا كردن اين قوانين ثابت در تابلو مي توان خوانشي از آن داشت. بدين منظور، اين مقاله به سه قسمت تقسيم مي شود : ابتدا بحثي در باره ي ثابت ها و متغيرها خواهيم داشت؛ آنگاه، در مرحله ي دوم به معرفي روش كار مي پردازيم ؛ و در انتها، در قسمت دوم سعي داريم اين روش را به صورت كاربردي روي تعدادي از تابلوها نقاشي نشان دهيم. لازم به ذكر است 1- اين مقاله نتيجه هفت سال بررسي روي نشانه ها است : نشانه هاي ديداري و نوشتاري. روش ارائه شده، حداقل روي سيصد متن نوشتاري و يا ديداري بررسي شده است. 2- سعي اين مقاله بر اين است تا مطالب را به زباني خيلي ساده بيان كند تا غير متخصصين هم بتوانند از اين مقاله سود برند.
مقالهای از دکتر عباسی که نمونه بسیار خوبی است در چگونگی خوانش نشانهشناسی؛ جهت استفاده از این مقاله از ادامه مطلب دانلود کنید.
توضیح: این مقاله فقط جهت استفادهی هنرجویان کانون در وبلاگ قرار داده شده است.
این وبلاگ با هدف افزایش دانش رسانه ای و پرورش تحلیل گران رسانه به بیان اخبار و مطالب کارگاه تحلیل رسانه می پردازد. گفتنی است این کارگاه یکی از کارگاه های تشکیل شده در کانون هنر و اندیشه مرکز پژوهش های اسلامی صدا و سیما است.